Fotowoltaika 2028: nowe przepisy, które w praktyce ominą większość inwestorów

Tłumaczymy, co faktycznie zmienia nowelizacja, kogo dotyczy oświadczenie inwestora i dlaczego typowa fotowoltaika dla domu jednorodzinnego mieści się w limicie zwolnienia z pozwolenia z ogromnym zapasem.

Nowelizacja Prawa budowlanego wydłuża okres przejściowy o 18 miesięcy

Ustawa z 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa oraz ustawy – Prawo budowlane wprowadza 18-miesięczny okres przejściowy dla warunków techniczno-budowlanych obiektów, w tym instalacji fotowoltaicznych. Prezydent podpisał ją 28 sierpnia 2026 r., a tekst czeka na publikację w Dzienniku Ustaw.

Obecne rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, miało przestać obowiązywać 19 września 2026 r. Nowelizacja pozwala stosować dotychczasowe warunki jeszcze przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. — praktycznie do przełomu 2027 i 2028 roku. Stąd w mediach pojawiają się nagłówki mówiące o „zmianie przepisów od 2028 r.”, choć sama ustawa wchodzi w życie znacznie wcześniej.

Polska Izba Inżynierów Budownictwa ocenia to rozwiązanie pozytywnie, wskazując, że daje inwestorom czas na płynne przejście do nowych regulacji bez nagłego przerywania projektów będących już w toku.

Sama nowelizacja powstała głównie z myślą o uporządkowaniu innej kwestii — zasad skreślania z listy członków izb zawodowych architektów i inżynierów budownictwa. Przedłużenie okresu przejściowego dla warunków techniczno-budowlanych trafiło do tego samego aktu jako rozwiązanie praktyczne, które ma ograniczyć ryzyko sytuacji, w której zaawansowane projekty budowlane musiałyby nagle zostać przeprojektowane pod nowe wymagania techniczne.

Warunki techniczno-budowlane fotowoltaiki obejmują też dokumentację złożoną po wrześniu 2026 r.

Przepis przejściowy z art. 102a znowelizowanego Prawa budowlanego pozwala sporządzić projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany zgodnie ze starymi warunkami technicznymi nawet dla dokumentacji złożonej po 19 września 2026 r. To rozwiązanie nie ogranicza się do inwestycji rozpoczętych przed zmianą — obejmuje też zupełnie nowe wnioski.

Dotyczy to trzech ścieżek formalnych: wniosku o pozwolenie na budowę, wniosku o odrębną decyzję zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub projektu architektoniczno-budowlanego, a także zgłoszenia budowy. Warunkiem skorzystania ze starych przepisów jest złożenie oświadczenia inwestora o woli ich stosowania w organie prowadzącym postępowanie.

Dla większości naszych klientów ta ścieżka formalna w ogóle nie wchodzi w grę — instalacje OZE mają odrębny, znacznie prostszy tryb, opisany w kolejnym punkcie.

Zgodnie z art. 102b Prawa budowlanego użytkownicy OZE i prosumenci nie składają żadnego oświadczenia

Nowy art. 102b Prawa budowlanego zwalnia użytkowników instalacji OZE oraz prosumentów z obowiązku składania oświadczenia inwestora, które dotyczy pozostałych inwestycji budowlanych. Mimo alarmistycznych tytułów w prasie branżowej, przeciętny klient montujący fotowoltaikę czy pompę ciepła nie musi nic podpisywać ani zgłaszać w związku z tą konkretną nowelizacją.

Poniższa tabela pokazuje różnicę w traktowaniu poszczególnych rodzajów inwestycji, w tym mikroinstalacji fotowoltaicznych i magazynów energii.

Rodzaj inwestycji	Oświadczenie inwestora wymagane?
Budynek na pozwolenie na budowę (dokumentacja po 19.09.2026)	Tak
Zgłoszenie budowy budynku	Tak, po złożeniu w organie
Mikroinstalacja fotowoltaiczna, pompa ciepła (użytkownik OZE, prosument)	Nie – zwolnienie z art. 102b

Dla naszych klientów oznacza to brak dodatkowej biurokracji przy typowym montażu domowej fotowoltaiki, nawet jeśli formalności ruszą już po wejściu noweli w życie.

Montaż fotowoltaiki w Łodzi bez pozwolenia na budowę — limity mocy i pojemności

Zgodnie z art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymagają pompy ciepła, wolno stojące kolektory słoneczne, instalacje fotowoltaiczne o mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 150 kW oraz magazyny energii o pojemności nominalnej nie większej niż 30 kWh. Ten przepis nie zmienił się wraz z sierpniową nowelizacją — obowiązywał już wcześniej i pozostaje aktualny.

Urządzenie	Limit bez pozwolenia na budowę	Dodatkowy wymóg
Instalacja fotowoltaiczna	do 150 kW mocy zainstalowanej elektrycznej	powyżej 6,5 kW — uzgodnienie z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych
Magazyn energii elektrycznej	do 30 kWh pojemności nominalnej	brak
Pompa ciepła	bez limitu mocy	brak
Wolno stojący kolektor słoneczny	bez limitu	brak

W naszych realizacjach fotowoltaiki w Łodzi i województwie łódzkim typowa instalacja dla domu jednorodzinnego to zwykle kilka–kilkanaście kW mocy, więc mieści się w limicie 150 kW z ogromnym zapasem. Ten próg dotyczy w praktyce dużych instalacji komercyjnych i przemysłowych, nie domowej mikroinstalacji.

Zastrzeżenie o rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych dla mocy powyżej 6,5 kW obejmuje jednak spory odsetek instalacji na dużych dachach domów jednorodzinnych i firm. Uzgodnienie to standardowo przygotowujemy w ramach dokumentacji technicznej, zanim ekipa wejdzie na dach.

Bliżej progu 150 kW znajdują się już instalacje rolnicze zasilające chłodnie, suszarnie czy systemy nawadniania, a także większe projekty dla firm i wspólnot mieszkaniowych. W takich przypadkach analiza, czy dana inwestycja mieści się jeszcze w zwolnieniu z pozwolenia, czy wymaga pełnej procedury budowlanej, jest jednym z pierwszych kroków w naszym procesie wyceny.

Formalności rzadko są największym wyzwaniem inwestycji

Klienci pytający o zmianę przepisów zazwyczaj obawiają się papierologii, a w praktyce najczęstszym źródłem problemów jest coś zupełnie innego — dobór mocy instalacji do realnego zużycia energii. Wielu inwestorów zgłasza się z gotowym pomysłem „taki system jak u znajomych”, nie biorąc pod uwagę różnic w zużyciu prądu, kącie nachylenia dachu czy profilu autokonsumpcji własnego gospodarstwa domowego.

Powielenie cudzej instalacji bez indywidualnego audytu bywa kosztowną pomyłką — zarówno przy zbyt małej mocy, jak i przy przewymiarowaniu, które niepotrzebnie zbliża projekt do progu 6,5 kW i generuje dodatkowe formalności. Nieznajomość tego progu to jeden z drobnych błędów, które regularnie widzimy u inwestorów planujących instalację „z zapasem” bez konsultacji z instalatorem.

Podobny mechanizm działa przy pompach ciepła łączonych z fotowoltaiką. Przewymiarowana pompa ciepła bez odpowiedniego bufora cieplnego pracuje w trybie częstych, krótkich cykli załączeń, co obniża jej sprawność i przyspiesza zużycie sprężarki — a klient płaci wyższe rachunki za ogrzewanie mimo droższego, mocniejszego urządzenia. Dobór mocy do rzeczywistego zapotrzebowania budynku, a nie do najwyższego dostępnego modelu, chroni budżet skuteczniej niż śledzenie kolejnych nowelizacji przepisów.

Nowelizacja prawa budowlanego dotycząca OZE wejdzie w życie po publikacji w Dzienniku Ustaw

Ustawa – co do zasady – wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia. Dokładna data rozpoczęcia stosowania nowych przepisów zależy więc od terminu publikacji w Dzienniku Ustaw, który w momencie podpisania przez prezydenta jeszcze nie był znany. Do tego czasu obowiązują aktualne terminy i zasady, w tym pierwotny termin wygaśnięcia dotychczasowych warunków technicznych 19 września 2026 r.

Klientom planującym montaż fotowoltaiki, pompy ciepła czy magazynu energii w najbliższych miesiącach rekomendujemy skonsultowanie terminu złożenia dokumentacji z doradcą — szczególnie przy większych instalacjach komercyjnych, które mogą korzystać z przepisów przejściowych.

Sam montaż typowej instalacji domowej trwa zwykle od tygodnia poza sezonem do około miesiąca w szczycie sezonu, a formalności zwolnione z obowiązku oświadczenia nie wydłużają tego terminu. Realny wpływ na czas realizacji ma raczej dostępność ekipy montażowej i termin dostawy sprzętu niż zmiany w warunkach techniczno-budowlanych, które omawiamy w tym artykule.

FAQ

Czy po zmianie przepisów fotowoltaika będzie wymagała pozwolenia na budowę?

Nie, jeśli moc instalacji nie przekracza 150 kW mocy zainstalowanej elektrycznej. Nowelizacja z sierpnia 2026 r. dotyczy warunków techniczno-budowlanych obiektów, a nie progów zwolnienia z pozwolenia na budowę, które pozostają bez zmian od wcześniejszych przepisów. Dla typowej fotowoltaiki domowej, rolniczej czy firmowej formalności budowlane w praktyce w ogóle nie wchodzą w grę.

Czy muszę składać oświadczenie inwestora, montując fotowoltaikę na domu?

Nie. Zgodnie z art. 102b znowelizowanego Prawa budowlanego użytkownicy instalacji OZE i prosumenci są zwolnieni z tego obowiązku, niezależnie od terminu złożenia dokumentacji. Oświadczenie dotyczy wyłącznie inwestycji wymagających pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy, a nie mikroinstalacji fotowoltaicznych montowanych na domach jednorodzinnych.

Do kiedy obowiązują dotychczasowe warunki techniczno-budowlane?

Nowelizacja przedłuża ich stosowanie o 18 miesięcy od 20 września 2026 r., czyli praktycznie do przełomu 2027 i 2028 roku. Wcześniej regulacje te miały wygasnąć już 19 września 2026 r., co zmusiłoby inwestorów do nagłego dostosowania dokumentacji. Okres przejściowy obejmuje również dokumentację złożoną już po tej dacie, o ile inwestor zdecyduje się na dotychczasowe przepisy.

Czy instalacja fotowoltaiczna powyżej 6,5 kW wymaga dodatkowych formalności?

Tak. Urządzenia fotowoltaiczne o mocy zainstalowanej elektrycznej powyżej 6,5 kW wymagają uzgodnienia z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych pod kątem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, mimo że nadal mieszczą się w limicie zwolnienia z pozwolenia na budowę. Dotyczy to sporej części instalacji na większych dachach domów jednorodzinnych i budynków firmowych.

Kiedy dokładnie nowe przepisy wejdą w życie?

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Dokładna data zależy więc od terminu tej publikacji, który nie był znany jeszcze w chwili podpisania ustawy przez prezydenta 28 sierpnia 2026 r. Do tego momentu obowiązują dotychczasowe terminy, w tym pierwotny termin 19 września 2026 r.

Czy zmiana dotyczy też magazynów energii i pomp ciepła?

Tak. Przedłużenie okresu przejściowego obejmuje warunki techniczno-budowlane dla domowej fotowoltaiki, magazynów energii, pomp ciepła i wolno stojących kolektorów słonecznych — wszystkie te urządzenia wymieniono wprost w uzasadnieniu nowelizacji. Obowiązujące już wcześniej progi zwolnienia z pozwolenia na budowę, w tym 30 kWh dla magazynów energii, pozostają bez zmian.

Planujesz fotowoltaikę, pompę ciepła lub magazyn energii i chcesz mieć pewność, że projekt spełnia aktualne wymagania formalne? W ramach bezpłatnej konsultacji sprawdzamy, jaka moc i konfiguracja mają sens dla Twojego budynku, a formalności — łącznie z ewentualnym uzgodnieniem ppoż. — bierzemy na siebie. Umów się na bezpłatną wycenę przez nasz formularz kontaktowy.

Źródła

• Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, „Prezydent podjął decyzje w sprawie siedmiu ustaw” — https://www.prezydent.pl/aktualnosci/wydarzenia/prezydent-podjal-decyzje-w-sprawie-siedmiu-ustaw,125303
• Polska Izba Inżynierów Budownictwa, „Prezydent podpisał nowelizację. Ważne zmiany dla inżynierów budownictwa i inwestorów” — https://www.piib.org.pl/aktualnosci/informacje-biezace/5970-prezydent-podpisal-nowelizacje-wazne-zmiany-dla-inzynierow-budownictwa-i-inwestorow
• Portal Samorządowy, „Fotowoltaika na nowych zasadach. Od 2028 r. zmiana przepisów” — https://www.portalsamorzadowy.pl/inwestycje/fotowoltaika-na-nowych-zasadach-od-2028-r-zmiana-przepisow,674802.html